ವಲ್ಲಿ, ಬೋಳ

ವಲ್ಲಿ, ಬೋಳ

ವಲ್ಲಿ ಬೋಳ ಹ್ಯಾಚ್ ನಾಂವಾನ್ ಕೊಂಕ್ಣಿ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಂಕ್ ಒಳ್ಕೆಚೊ, ಡೊಮಿನಿಕ್ ವಲೇರಿಯನ್ ಸಿಕ್ವೇರಾ, 1959 ಇಸ್ವೆಂತ್ ಕಾರ್ಕೊಳ್ ತಾಲುಕೆಚ್ಯಾ ಬೋಳ ಕೆಂಲ್ಬೆಟ್ ಫಿರ್ಗಜೆಚೆಂ ಕೃಷಿ ಕುಟಮ್ ದೆ| ಎಮಿಲಿಯಾನ್ ಆನಿ ದೆ| ಮಾರ್ಟಿನ್ ಸಿಕ್ವೇರಾ ಹಾಂಚ್ಯಾ ಸಾತ್ ಭುರ್ಗ್ಯಾಂ ಪಯ್ಕಿ ಪಾಂಚ್ವೊ ಜಾವ್ನ್ ಜಲ್ಮಾಲೊ. 1978 ಇಸ್ವೆಂತ್ ಆಪ್ಲ್ಯಾ ಕೃಷಿ ವಾವ್ರಾಸವೆಂ ಬೋಳ ಕೋಡಿ ತಪ್ಪಾಲ್ ದಫ್ತರಾಂತ್ ವಾವ್ರಾಡಿ ಜಾವ್ನ್ ವೃತ್ತೆಚಿ ಸುರ್ವಾತ್. 1985 ವ್ಯಾ ವರ್ಸಾ ’ದುಮ್ಗಾ ಸಿಕೇರ್,ಕೆಂಲ್ಬೆಟ್’ ಲಿಕ್ಣೆ ನಾಂವಾರ್ ಕೊಂಕ್ಣಿ ಪತ್ರಾಂನಿ ಬರಂವ್ಕ್ ಸುರ್ವಾತ್. 1993 ವ್ಯಾ ವರ್ಸಾ ಇಲಾಖಾ ನವ್ಕರ್ ಜಾವ್ನ್ ಮಂಗ್ಳುರ್ಚ್ಯಾ ಮುಕೆಲ್ ತಪ್ಪಾಲ್ ದಫ್ತರಾಕ್ ವರ್ಗ್. ತ್ಯಾ ಲಗಾಯ್ತ್ ’ವಲ್ಲಿ ಬೋಳ ’ ಲಿಕ್ಣೆ ನಾಂವಾರ್ ಕೊಂಕ್ಣಿ, ಕನ್ನಡ, ತುಳು ಪತ್ರಾಂನಿ, ಜಾಳಿಜಾಗ್ಯಾಂನಿ ಬರ್ಪಾಂ. ಆಕಾಶ್‌ವಾಣಿ ಮಂಗ್ಳುರ್ ಕೆಂದ್ರಾ ಥಾವ್ನ್ ಉಲವ್ಪಾಂ. ಪರಿಸರ್, ಕೃಷಿ, ಶಿಕ್ಷಣ್, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಭಾಸ್ ಆನಿ ಕುಟ್ಮಾವಿಶಿಂ ಜಾಗೃತಿ ಲೇಖನಾಂ, ಸಾಂಗ್ಣ್ಯೊ, ಕವಿತಾ, ಕಾಣಿಯೊ, ನಾಟ್ಕುಳೆ ಅಶೆಂ ವಿವಿಧ್ ಪ್ರಕಾರಾಚಿಂ ಸುಮಾರ್ 600 ವಯ್ರ್ ಬರ್ಪಾಂ ಪಾಟ್ಲ್ಯಾ ವರ್ಸಾಂನಿ ನಿರಂತರ್ ಪರ್ಗಟ್ಣಿ. ಆಧುನಿಕ್ ಕೃಷಿವಿಶಿಂ ಶಿಬಿರಾಂನಿ ವಾಂಟೊ ಘೆವ್ನ್, ಕರಾವಳೆಚ್ಯಾ ಕೃಷೆವಿಶಿಂ ಶಿಬಿರಾಂ ಚಲವ್ನ್ ಕೃಷಿ ಜಾಗೃತಿ.
ಪಾಟ್ಲ್ಯಾ ಸಬಾರ್ ವರ್ಸಾಂ ಪಾಸುನ್ ಫಿರ್ಗಜ್, ವಾರಾಡೊ ತಶೆಂ ದಿಯೆಸೆಜ್ ಹಂತಾರ್ ವಿವಿಧ್ ಲಾಯಿಕ್ ಸಂಘಟನಾಂನಿ ಕಾರ್ಯಾಳ್ ಮೆತೆರ್ಪಣ್. 36 ವರ್ಸಾಂ ಪಾಸುನ್ ಕೇಂದ್ರ್ ಸರ್ಕಾರಿ ನವ್ಕರ್ ಜಾವ್ನ್ ಭಾರತೀಯ್ ತಪ್ಪಾಲ್ ಖಾತ್ಯಾಂತ್ ಸೆವಾ. ಪ್ರಸ್ತುತ್ ಭಾರತೀಯ್ ತಪ್ಪಾಲ್ ಖಾತ್ಯಾಂತ್ ಮಂಗ್ಳುರ್ ಪೂರ್ವ್ ವಿಭಾಗಾಚೊ ತಪ್ಪಾಲ್ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ್ ( Mail Overseer ) ಸಾತ್ ವರ್ಸಾಂ ಪಾಸುನ್ ಅಖಿಲ್ ಭಾರತ್ ತಪಾಲ್ ನವ್ಕರಾಂಚೊ ಸಂಘ್, ಮಂಗ್ಳುರ್ ವಿಭಾಗಾಚೊ ಅಧ್ಯಕ್ಷ್ ಜಾವ್ನ್ ಸೆವಾ.
ಪ್ರಸ್ತುತ್ ನಿತ್ಯಾದರ್ ನಗರ್ ಫಿರ್ಗಜೆಂತ್ ಕುಟ್ಮಾಸವೆಂ ವಸ್ತಿ. ತಾಚಿಂ ದೊಗಾಂಯ್ ಭುರ್ಗಿಂ - ಜೊವಿಟಾ ಆನಿ ಜೋವಿನ್ ಕೊಂಕ್ಣೆಂತ್ ಬರಯ್ತಾತ್. 2013 ವ್ಯಾ ವರ್ಸಾ ಸಾಂಗ್ಣ್ಯಾಂ ತುಪೆಂ ( 1500 ಪ್ರತಿಯೊ ವಿಕೊನ್ ಗೆಲ್ಯಾತ್ ) ಜಗ್ಲಾಣೆಂ ಆನಿ ಗಾದ್ಯಾಮೆರೆರ್ ಪುಸ್ತಕಾಂ ಪರ್ಗಟ್. ಕಥೊಲಿಕ್ ಸಭೆಚೆಂ ಮುಖ್‌ ಪತ್ರ್ ’ ಆಮ್ಚೊ ಸಂದೇಶ್ ’ ಹಾಚೊ ಸಹ ಸಂಪಾದಕ್.

Recent Archives

ಕಾಂಟ್ಯಾಂ ಮಧ್ಲ್ಯೊ ದಾಕೊ - ಕಂರ್ಡಾಂ

ವಲ್ಲಿ, ಬೋಳ        2015-10-24 12:06:41
  |     |  



ದೆವಾನ್ ಪ್ರಥ್ವೆ ವಯ್ರ್ ಮನ್ಶಾಂಕ್ ಆನಿ ಮನ್ಜಾತಿಂಕ್ ಜಿಯೆಂವ್ಕ್ ಕಿತೆಂ ಜಾಯ್ ತೆಂ ಸಗ್ಳೆಂ ರಚ್ಲಾಂ. ಪೂಣ್ ಮನ್ಶ್ಯಾಚಿ ಬುದ್ವಂತ್ಕಾಯ್ ಆನಿ ಮ್ಹಿನತೆವಿಣೆಂ ತೆಂ ಸಗ್ಳೆಂ ಅಪೂರ್ಣ್. ರಾನಾಂನಿ ರೂಕ್ ಝಡಾಂ, ಫಳಾಂ, ಫುಲಾಂ ತಶೆಂಚ್ ತಾಚ್ಯಾ ನಿಯಂತ್ರಣಾ ಖಾತಿರ್ ಹರ್ ಜೀವಿ ಆನಿ ಜೀವ್ ಪ್ರಬೇದಾಂ ರಚ್ಲ್ಯಾಂತ್. ರಾನ್‌ಚ್ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್, ರಾನಾಂನಿ ಮೆಳ್ಚಿಂ ಖಾಣಾ ವಸ್ತ್ ಆನಿ ದಿರ್ವೆಂ. ರಾನಾಂನಿ, ವಕ್ತಾಂ ಖಾತಿರ್ ಆನಿ ಸಕ್ತೆ ಖಾತಿರ್ ಖಾಣಾವರ್ವಿ ಜಾಯ್ತಿ ಮೆಳ್ತಾ. ಗುಡ್ಯಾ ರಾನಾಂನಿ ಏಕ್ ದೀಶ್ಟ್ ಭೊಂವ್ಡಾಯ್ಲಿ ತರ್, ಬೆಣ್ಸಾಂ, ಬಿಂಡಾಂ, ಕಣೆರಾಂ, ಬಾಬ್ಳೆರಾಂ, ಕೊಲೆಂಡಾಂ, ಪೊಡ್ಕೊಳಾಂ, ನೋಕಟ್ಟೆ, ಬೀಬೆಫಳಾಂ, ಕಾದ್ರ್ಯಾ ಫಳಾಂ, ಕಂರ್ಬಳಾಂ, ಶಿಂರ್ಟಾಂ, ರುಂಬ್ಡಾಂ, ಗೊಂಯ್ಟಾಂ, ಕಣ್ಕಿ ಭಾತ್, ಕರ್ಕಡೆ ಫಳಾಂ, ವೊಂಟಿ ಫಳಾಂ, ಮಾದ್ರೆಂ ಫಳಾಂ, ಇರ್ವೊಳಾಂ, ರಾಳಾ, ಗುಗ್ಗುಳಾ, ರಿಂಗೊ, ಧುಂಪಾ ಫಳಾಂ, ಸುಂರ್ಗಿಂ ಫಳಾಂ, ಪಾಲ್ಪ್‌ಣೊಸ್, ಚಾಂಪೆರಾಂ, ಕೆನೆ ಕಾಂದೆ, ಅಳ್ಮಿಂ, ನಾನಿಲ್ ಫಳಾಂ, ಪಿಂಪ್ಳಿ ಫಳಾಂ. ಹಾಂಚ್ಯಾ ಮಧೆಂ ವಿಶಿಶ್ಟ್ ಆನಿ ಸಮೃದ್ಧಿ ಪಿಕ್ಚಿಂ ಕಾಂಟ್ಯಾ ಮಧ್ಲಿಂ ಕಾಟ್ ಫಳಾಂ 'ಕಂರ್ಡಾಂ'.

 

ಅರ್ವಿಲ್ಯಾ ದಿಸಾಂನಿ ಕಂರ್ಡಾಂವಿಶಿಂ ಸಬಾರ್ ಜಣಾಂಕ್ ಮಾಹೆತ್ ಆಸ್ಚಿ ನಾ, ತರೀ ಸಬಾರ್ ಜಣಾಂಕ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಾಂಟ್ಯಾವಿಶಿಂ ಉಡಾಸ್ ಯೆತಲೊಚ್. ಖಂಡಿತ್ ಜಾವ್ನ್ ತಿಂ ಹ್ಯಾ ಮ್ಹಜ್ಯಾ ಹ್ಕಂಯ್ರ್ಡಾಾ ಬರ್ಪಾಕ್  ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ದಿತೆಲಿಂ ಮ್ಹಣ್ ಭರ್ವಸ್ತಾಂ.

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ವಿಶಿಂ ಥೊಡಿಂ ಝಳಕ್ :

 

ಗಿಮೆ ದಿಸಾಂನಿ, ಮಾರ್ಚ್ ಎಪ್ರಿಲಾಂತ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಂ ಫುಲಾಂ, ಉಲಾಂ ಆನಿ ತರ್ನ್ಯಾ ಫಳಾಂನಿ ಸೊಭ್ತಾತ್. ಮೇ, ಜೂನ್, ಮಹಿನ್ಯಾಂತ್ ಪಿಕೊನ್ ಜಡ್ತಾತ್. ಪಿಕ್ತಾನಾ ಕಾಳೆ ದ್ರಾಕ್ಷ್ಯಾಬರಿಂ ರೊಸಾಳ್, ಝೂನ್ ಜಾತಾನಾ ಅಂಬೊಟ್ ಶಿರ್ಕೊ, ತರ್ನಿ ಆಸ್ತಾನಾ ಲೊಣ್ಚೆಂ ಘಾಲುಂಕ್ ಉಪ್ಕಾರ್ತಾತ್. ತಾಂಬ್ಡಿಂ, ಪಾಂಚ್ವಿಂ, ಪಿಂಪ್ಳಿಂ ರಂಗಾಚಿಂ ವಿವಿಧ್ ಜಾತಿಚಿಂ, ವಿವಿಧ್ ಕಾಲೆತಿಚಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ, ಕಾಂಟ್ಯಾ ಮಧೆಂ ಸೊಭ್ಚಿಂ 'ದಾಕೊ' ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್. ಕಾಂಟ್ಯಾ ಮಧೆಂ ಗೊಸ್ ಗೊಸ್ ಸೊಭ್ಚಿಂ, ಆಪಾಲಿಪಾ ಖೆಳ್ಚಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಪಳೆಯ್ತಾನಾ ಆಂಗ್ ಪಿಸ್ವಾತಾ. ಭುರ್ಗ್ಯಾಂನಿ ತರ್ನಿ ಖಾಂವ್ಚಿಂ, ವ್ಹಡಾಂನಿ ಲೊಣ್ಚೆಂ ಘಾಲ್ಚಿಂ, ಗುಡ್ಯಾಕ್ ವೆತೆಲ್ಯಾಂಕ್ ತಾನ್ ಭುಕ್ ನಿವ್ರಾಂವ್ಚಿಂ. ಪಿಕಿಂ ಮಾಸಾಳ್, ರೊಸಾಳ್, ಕಂರ್ಡಾಂ ದೆವಾಚೆಂ ವಿಶಿಶ್ಟ್ ದೆಣೆಂ.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂಚಿ ವಳಕ್ :

 

ಕಂರ್ಡೆ ಪುಳಿ, ಕಾರಂಡೆ ಹುಳಿ, ಕಂರ್ಡಾಂ ಅಶೆಂ ವಿವಿಧ್ ನಾಂವಾಂನಿ ಫಾಮಾದ್. ಫಾತೊರ್ ಮಾತಿ ಆಸ್‌ಲ್ಲ್ಯಾ ಗುಡ್ಯಾನಿ ಶಾಶ್ವತ್ ಕಿರ್ಲೊನ್ ವಾಡ್ಚಿಂ ಝಿಲ್ಕುಂಟ್ ಝಡಾಂ ಸಂತತ್. ಝಡಾಂನಿ ಬೊಂಗೆ ಜಾತಾನಾ ತಾಂಬ್ಡೆ ಪೊಡ್ಕೊಳಿ ಬರಿಂ ಗೊಸ್ ಗೊಸ್, ಫುಲ್ತಾನಾ ಭಟ್ಕಳ್ ಜಾಯಾಂ ಬರಿಂ, ಉಲಾಂ ಜಾತಾನಾ ಪೊಡ್ಕೊಳಿ ಫಳಾಂಬರಿ ಆನಿ ಪಿಕ್ತಾನಾ ಕಾಳೆ ದ್ರಾಕ್ಷೆ ಬರಿ, ಝೂನ್ ಜಾತಾನಾ ಪಾಚ್ವಾ ದ್ರಾಕ್ಷೆ ಬರಿಂ, ಅಶೆಂ ವಿವಿಧ್ ರೂಪ್ ಘೆತಾತ್.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂಚೊ ಉಪೇಗ್ :

 

ಮಿಟಾಕ್ ಭಿಂಯೊನ್ ತಕ್ಷಣ್ ಅಸ್ಕತ್ ಜಾಂವ್ಚಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖಾತಾನಾ ಕುರು ಕುರು ಗಾನಾ ಗಾಯ್ತಾತ್. ಲೊಣ್ಚೆಂ ಖಾತಾನಾ ತೊಂಡ್ ಭರ್ ಝರಿ ಫುಟ್ತಾತ್.

 

ತರ್ನ್ಯಾ ಕಂರ್ಡಾಂಚಿ ಚಟ್ನಿ :

 

ತರ್ನಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟುನ್ ಧುವ್ನ್, ಮೀಟ್, ಮಿರ್ಸಾಂಗ್, ನಾರ್ಲ್ ಘಾಲ್ನ್ ವಾನಾಂತ್ ದೋನ್ ಭೋಂವಾಡೆ ಘಾಟ್ನೊ 'ಗುಂಡಾಯ್ಲೊ' ತರ್ (ಆತಾಂ ಮಿಕ್ಸಿ) ಚೆಟ್ನಿ ತಯಾರ್, ಪೇಜೆ ಜೆವ್ಣಾಕ್ ಧಾದೊಶಿ, ಸುರ್ ಪಿಯೆತೆಲ್ಯಾಂಕ್ ನಾಮ್ಣೆಚೆಂ ಚಾಕ್ಣೆ.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಲೊಣ್ಚೆಂ :

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಝೂನ್ ಜಾತೆಚ್ ತಾಚೆಂ ಭಿಂಯೊ ಕೊಡು ಜಾವ್ನ್ ಯೆತಾತ್. ದೆಕುನ್ ಅಡ್ಸಾರ್ ಜಾಂವ್ಚ್ಯಾ ಪಯ್ಲೆಂ ಖುಂಟುನ್ ಧುವ್ನ್ ಮಿಟಾಂತ್ ಭರ್ಸುನ್ ದವರ್ನ್ ಎಕಾ ಹಫ್ತ್ಯಾನ್ ಲೊಣ್ಚೆಂ ಘಾಲ್ಯಾರ್ ವರ್ಸ್‌ಭರ್ ಕರುಕುರು ಜಾತಾತ್. ಕಂರ್ಡಾಚೆಂ (ಮುಗಡ್ಡೆಂ) ದೆಂಟ್ ಆಸೊಂಕ್ ಜಾಯ್. ದೆಂಟ್ ಗೆಲ್ಲಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಉದಾಕ್ ಜಿರೊನ್ ಲೊಣ್ಚೆಂ ಮ್ಹೊಂವ್ ಜಾತಾ. ಪಿಕಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟುಲ್ಲ್ಯಾ ದಿಸಾ ಖಾಂವ್ಕ್ ಧಾದೊಶಿ ಜಾತಾತ್. ತಿಂ ಧುವ್ನ್ ಖಾಯ್ಜೆ. ವಿಕ್ರ್ಯಾ ಥಳಾರ್ ಕಂರ್ಡಾಂಚೆ ಮೋಲ್ ಕಿಲ್ಯಾಕ್ 100/- ಥಾವ್ನ್ 300/- ರುಪಯ್ ಆಸಾ.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾ ಸೊಲಾಂ :

 

ಸಾರ್ಕಿಂ ಝೂನ್ ಜಾಲ್ಲಿಂ ಪುಡ್ಪುಡಿತ್ ಘೊಸ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟುನ್ ಉದ್ಕಾಂತ್ ಧುವ್ನ್ ಕರ್ಕಟ್ಯಾ ವೊತಾಕ್ ಮಾಂದ್ರೆರ್ ವಾ ಮಡ್ಲಾರ್ ಸುಕೊಂಕ್ ಘಾಲ್ಚಿಂ. ಸಾರ್ಕೆಂ ಏಕ್ ವೋತ್ ಪಡ್ಲ್ಯಾರ್ ಪುರೊ ತಿಂ ಉಕಡ್‌ಲ್ಲ್ಯಾಬರಿಂ ಜಾತಾತ್. ತಕ್ಷಣ್ ತಿಂ ಕಾಡ್ಚಿಂ ಆನಿ ರೂಕಾ ಮೊಣ್ಕುಟ್ಯಾರ್ ದವರ್ನ್ ಧಾಡಾಂವ್ಚಿಂ, ತಾಚ್ಯೊ ಭಿಂಯೊ ಭಾಯ್ರ್ ಪಡ್ತಾತ್. ಉಪ್ರಾಂತ್ ತಿಂ ಸೊಲಾಂ ಹಫ್ತೊ ಭರ್ ಸಾರ್ಕೆಂ ಸುಕಯ್ಜಾಯ್. ತವಳ್ ತಾಚೊ ಭಿಂಯೊ ವಿಂಗಡ್ ಜಾತಾತ್. ತಿಂ ಸೊಲಾಂ ಎಕ್ಟಾಂಯ್ ಕರ್ನ್ ತಾಕಾ ಮಿಟಾ ವಾಗೊಳ್ ದೀವ್ನ್ ಬುಡ್ಕುಲ್ಯಾಂನಿ ಭಾತೆಣಾ ಸವೆಂ ಭರ್ನ್ ದವರ್ಲಿಂ ತರ್, ವರ್ಸ್ ಭರ್ ನಿಸ್ತ್ಯಾಕ್ ವಾಪಾರುಂಕ್ ಜಾತಾತ್. ತಾಕಾ ವಾರೆಂ ಲಾಗಾನಾಯೆ, ಕೊಡು ಜಾತಾತ್. ಪಳೆಂವ್ಕ್ ಲ್ಹಾನ್ ತರೀ ವೊಂಟಿ ಸೊಲಾಂ ಬರಿಂ ಜಾತಾತ್. ಆಸ್ಲ್ಯಾರ್ ಎಕಾ ವೊರಾಕ್ ಏಕ್ ಕುರ್ವೆಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟ್ಯೆತ್, ಎಕಾ ಕುರ್ವ್ಯಾಂತ್ 2 ಕಿಲೊ ಸೊಲಾಂ ಜಾತಾತ್. ಏಕ್ ಮೂಟ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಸೊಲಾಂ ಧುವ್ನ್ ಅಳೆನಾಕ್ ಘಾಲ್ಚಿಂ, ನಿಸ್ತೆಂ ಕಡಕ್ಕ್ ಜಾತಾ, ಅಳೆನ್ ದಾಟ್ ಜಾತಾ, ಸುಕ್ಯಾ ಮಾಸ್ಳೆಕ್ ವೊಳಾಚ್ಯಾ, ಗಾದ್ಯಾಂಚಾ ಮಾಸ್ಳೆಕ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಸೊಲಾಂಚೆಂ ಆಳೆನ್ ಮೆಚ್ವೊಣೆಚೆಂ ಪುಲಿಮುಂಚಿ.

 

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಝುಡಾಂಚೊ ವಾಯ್ಟ್ ಪರಿಣಾಮ್ :

 

ನೈಸರ್ಗಿಕ್ ರಾನ್ವಟ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾವರ್ವಿಂ ಕಾಂಯ್ಚ್ ಬಾಧಕ್ ನಾ, ಬಗಾರ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾನಿ ಕಾಂಟೆ ಆಸ್‌ಲ್ಲ್ಯಾವರ್ವಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟ್ತಾನಾ ತೆಣೆಂ, ಹೆಣೆಂ ಚಲ್ತಾನಾ ಕಾಂಟೆ ವೆಡೊ ಘಾಲ್ತಾತ್. ಕಾಂಟೆ ತೊಪ್ಲ್ಯಾರ್ ಕಾಂಯ್ ನಂಜಿ ಜಾಯ್ನಾ. ಪೂಣ್ 3 ದೀಸ್ ಕಾಂಟೊ ತೊಪ್‌ಲ್ಲಿ ಸುವಾತ್ ಫಡಾಫಡ್ ಆಸ್ತಾ. ಕಾಂಟೊ ಕಾಡ್ತೆರ್ ಸಂಪೂರ್ಣ್ ಗೂಣ್ ಜಾತಾ. ಕಾಂಟೆ ಆನಿ ಕರಾಡ್ ಏಕ್‌ಚ್ಚ್ ಲೇಕ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲ್ಯಾವರ್ವಿಂ ಕಾಂಟ್ಯಾವಿಶಿಂ ಚತ್ರಾಯ್ ಗರ್ಜ್. ತಶೆಂಚ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಭಿತರ್ ಕೀಡ್ ಉತ್ಪತ್ತ್ ಜಾತಾ, ಕಂರ್ಡಾಂಕ್ ಶೀಲಿಂಧ್ರಾ ದೊಶಿ ಆಸ್ತಾತ್. ಧುಯ್ನಾಸ್ತಾನಾ, ವಿಂಚವ್ಣ್ ಕರಿನಾಸ್ತಾನಾ ಖಾಯ್ನಾಯೆ. ಭುರ್ಗಿಂ ಧುಯ್ನಾಸ್ತಾನಾ ಖಾತಾತ್, ಉಪ್ರಾಂತ್ ’ಇನ್‌ಪೆಕ್ಶನ್’ ಜಾವ್ನ್ ಥೊಡೆ ಪಾವ್ಟಿಂ ತೊಂಡಾಕ್ ಫೊಡ್ ಪಡ್ಚೆ ಆಸಾತ್. ಆದಿಂ ಗುಡ್ಯಾಕ್ ಗೆಲ್ಲಿಂ ಮನ್ಶಾಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಾಂಟ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ರಗತ್ ವಾರಾಯ್ನಾಸ್ತಾಂ ಪಾಟಿಂ ಯೇನಾತ್ಲಿಂ. ಕಾಂಟೆ ಚಡ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಝಡಾನಿ ಫಳಾಂ ಚಡ್, ಕಾಂಟೆ ಫಳಾಂಕ್ ರಕ್ಶಣ್ ದಿತಾತ್. ಹಾತಾ ಪಾಂಯಾಂಕ್ ತೊಪ್‌ಲ್ಲೆ ಕಾಂಟೆ ಕಾಡುಂಕ್ ತಾಚೆಚ್ ಕಾಂಟೆ ಉಪ್ಕಾರ್ತಾತ್.

 

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂಕ್ ಕೀಡ್ :

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಕ್ ಅಡ್ಸರ್ ಜಾತಾನಾ ತಾಚೆ ಭಿಂಯೊ ಕುವಾಳ್ಯಾಚಾ ಭಿಂಯಾಬರಿಂ ಜಾತಾತ್. ಭಿಯಾಂಚೊ ಮೊಳೊ ಖಾಂವ್ಚ್ಯಾ ಖಾತಿರ್ ಥೊಡೆ ಉಬ್ಚೆ ಗೊಡೆ (ಮುಟ್ಟೆ ಜರ್ಲೆ) ಆಪ್ಲ್ಯಾ ಜಾಂಗ್ಯಾಂನಿ (ಸಿರಿಂಜಿ) ಭಿತರ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲೊ ಬೊಂಡು ಪರೀಕ್ಶಾ ಕರ್ನ್ ಬೊಂಡು ಚಿಂವ್ತಾತ್. ಉಪ್ರಾಂತ್ ತ್ಯಾ ಬಿಳಾಂತ್ಲ್ಯಾನ್ ಆಪ್ಲಿಂ ತಾಂತ್ಯಾಂ ಕಂರ್ಡಾ ಭಿತರ್ ಧಾಡ್ತಾತ್. ಥಂಯ್ಸರ್ ಕಿಡಿ ಉತ್ಪತ್ತ್ ಜಾತಾತ್, ತಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಪಿಕೊನ್ ಝಡ್ತಾನಾ ಪರ್ತ್ಯಾನ್ ಕಿಡಿ ಪಾಕಾಟೆ ಫುಟೊನ್, ಭಾಯ್ರ್ ಸ್ವತಂತ್ರ್ ಉಬ್ತಾತ್. ಜಿವ್ದಾಳಿ ಪಿಕಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖಾಂವ್ಕ್ ವೆತಾತ್. ದೆಕುನ್ ಜಡ್‌‌ಲ್ಲಿ ಕಂರ್ಡಾಂ ಆನಿ ಧರ್ಣಿಕ್ ಲಾಗೊನ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖಾಯ್ನಾಯೆ. ಚಡ್ ಕಾಂಟೆ ಆಸ್‌ಲ್ಲ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಜಿವ್ದಾಳಿಂಕ್ ಝಡಾಂ ಭಿತರ್ ರಿಗೊಂಕ್ ಅಸಾಧ್ಯ್.

 

 

 

  

ಕಂರ್ಡಾ ಕಾಣಿ ಸಾದಿ ಜಿಣಿ :

 

ಆದಿಂ ರಾನ್ವಟ್ ಫಳಾಂ ಖಾವ್ನ್ ಜಿಯೆಂವ್ಚೊ ಲೋಕ್ ಚಡ್ ಜಾವ್ನ್ ಹಳ್ಳ್ಯಾಂನಿ ಜಿಯೆತಲೊಂ. ಬೇಸಾಯ್ಗಾರಾಂ ನೀಸ್, ಪೇಜ್ ಆನಿ ರಾಂದ್ವಾಯ್ ಸೊಡ್ಲ್ಯಾರ್ ಆಡ್ ಖಾಣಾಂ ರಾನಾಂತ್ಲಿಂಚ್, ತರೀ ತೆಂ ಏಕ್ ದೆವಾಚೆಂ ದೆಣೆಂ. ಆದಿಂ ಲ್ಹಾನ್ಪಣಿಂ ಗಾದೆ ಕೊಸ್ತಾನಾ, ಗುಡ್ಯಾಚೆಂ ತಳೆಂ ಸೊಡುಂಕ್ ವೆತಾನಾ, ರೆಡೆ, ಗೊರ್ವಾಂಕ್ ಚರಯ್ತಾನಾ, ರಾನ್ವಟ್ ಖಾಣ್ ಮನ್ಶ್ಯಾಕ್ ಲಾಗ್ಶಿಲೆಂ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆಂ, ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ವೆಳಾಕಾಳಾಕ್ ಸರಿ ಜಾವ್ನ್ ಇರ್ವೊಳಾಕ್ ಧರ್ ಲ್ಲೆಂ ಪೊಡ್ಕೊಳಾಂ ಮ್ಹಣಾಸರ್ ಆನಿ ಬಾಬ್ಳೆರಾಂಕ್ ಧರ್ ಲ್ಲೆಂ ಬೆಣ್ಸಾಂ ಮ್ಹಣಾಸರ್ ಆಡ್ ಖಾಣಾಕ್ ತತ್ವಾರ್ ನಾತ್‌ಲ್ಲೊ ಆನಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಆನಿ ತಾಚೆ ಕಾಂಟೆ ಮನ್ಶ್ಯಾಕ್ ಹರ್ಯೆಕ್ ಘಡಿ ಉಡಾಸ್ ಕಾಡ್ಚ್ಯಾ ತಸ್ಲೆ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆ. ಗಿಮೆ ದಿಸಾಂನಿ 'ತರ್ನೆಂ ಆಂಬೆ ಆನಿ ಕಂರ್ಡಾಂ' 'ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲಿ' ಮ್ಹಳ್ಳೆಬರಿಂ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿಂ. ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟ್ಚೆಂ ಆನಿ ಸೊಲಾಂ ಕರ್ಚೆಂ ಆಮ್ಕಾಂ ಹೆರ್ ಸಬಾರ್ ಕಾಮಾಬರಿಂಚ್, ಏಕಾ ವರ್ಸಾಂಚೆ ಕನಿಶ್ಟ್ ಕಾಮ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆಂ. ತ್ಯಾ ಖಾತಿರ್ ಘರಾ ಥಾವ್ನ್ ಸಬಾರ್ ಜಣಾಂನಿ ಬಾಟಿಯೊ, ಕುರ್ಪಣ್ ಘೆವ್ನ್ ಸಾಂಗಾತಾ ಗುಡ್ಯಾಕ್ ವೆಚೆಂ ಆನಿ ವೊತಾ ಪಯ್ಲೆಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕುಂಟ್ಚೆಂ ಆಸ್‌ಲ್ಲೆಂ. ಬಾರಾ ವೊರಾ ಉಪ್ರಾಂತ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ವೊತಾಕ್ ದಿಸಾನಾಂತ್. ತೆಂಡ್ಲ್ಯಾಬರಿಂ ಪಾನಾ ಭಿತರ್ ರಿಗ್ತಾತ್. ಖುಂಟುಲ್ಲಿಂ ತಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಉದ್ಕಾಂತ್ ಧುವ್ನ್ ಮಡ್ಲಾಂ ವಯ್ರ್ ವೊತಾಕ್ ಪಾತ್ಳಾಂವ್ಚೆಂ ಆನಿ ತಿಂ ವೊತಾಕ್ ಕಂರ್ಬೆವ್ನ್ ಬಣ್ ಬದಲ್ತಾನಾ ತಿಂ ರಾಸ್ ಕರ್ನ್ ಸುತ್ತೆಂ ಆನಿ ರುಕಾ ಮುಣ್ಕುಟಾಂನಿ ಧಾಡಾಂವ್ಚಿಂ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿಂ. ಥೊಡೆ ಪಾವ್ಟಿಂ ಧಾಡಾಂವ್ಕ್ ಜಣ್ ಉಣೆ ಆಸ್ಲ್ಯಾರ್ 'ದಾಂತೆ ಫಾತೊರ್' ತ್ಯಾ ಹುನ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ವಯ್ರ್ ಲೊಳೊಂವ್ಚೊ ಆಸ್‌ಲ್ಲೊ ತವಳ್ ಕಂರ್ಡಾಂಚೆ ಭಿಯೊ 'ಫಟಫಟ' ಕರ್ನ್ ಭಾಯ್ರ್ ಪಡ್ತಾಲ್ಯೊ. ಏಕ್ ಪಾವ್ಟಿಂ ಹಾವೆಂ ಮಾಟ್ವಾಚಾ ಆಡ್ಯಾಕ್ ದೊರಿ ಬಾಂದುನ್ ತಾಕಾ ಉಮ್ಕಾಳೊನ್ ದಾಂತೆ ಫಾತೊರ್ (ದೊಳ್ಚೊ ಫಾತರ್) ಲೊಳಯ್ಲೊ. ತ್ಯಾ ದೀಸ್ ತೆಂ ಕಾಮ್ ವೆಗ್ಗಿಂಚ್ ಯಶಸ್ವಿ ಜಾಲೆಂ. ಪೂಣ್ ದುಸ್ರೆ ದಿಸಾ ವಿಚಿತ್ರ್ ಘಡ್ಲೆಂ, ಉಮ್ಕಾಳ್‌ಲ್ಲಿ ದೊರಿ ಕುಡ್ಕೆ ಜಾವ್ನ್ ದಾಂತೆ ಫಾತೊರ್ ನಿಸ್ರೊನ್ ಪಡ್ಲೊಂ. ತವಳ್ ಪಾಯಾಂಚಿಂ ಬೊಟಾಂ ಫಾತ್ರಾ ಪಂದಾ ಪಡೊನ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಭಿಂಯಾ ಬದ್ಲಾಕ್ ಬೊಟಾಂಚಿ ನಾಕ್ಶ್ಯೊ ನಿಕಾಳ್ಳ್ಯೊ, ರಗ್ತಾಚಿ ವ್ಹಾಳ್ ಜಾಲಿ. ಹೊ ಏಕ್ ಉಡಾಸ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಾಣಿಯೆಕ್ ಆಜ್ ಬುನ್ಯಾದ್ ಜಾಲಿ. ತಶೆಂಚ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟ್ತಾನಾ ಕಾಂಟೆ ತೊಪುನ್ ಹ್ಹಾಯ್ ಮ್ಹಣ್ ಪಾಯ್ ಉಕಲ್ನ್ ಟೊಂಕ ಘಾಲ್ತಾನಾ ಆನ್ಯೇಕಾ ಪಾಯಾಕ್ ಅನ್ಯೇಕ್ ಕಾಂಟೊ ತೊಪುನ್ ಏಕ್ ಹಪ್ತೊ ಘರಾ ಭಿತರ್ ನಿದ್‌ಲ್ಲೊಯ್ ಉಡಾಸ್ ಧರ್ ಧರ್ ಮ್ಹಣ್ ಯೆತಾ. ಪಾಯಾಂಚಾ ಚಾಲಿ ಬರಿಂಚ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲೊ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಾಂಟೊ ತೊಪುನ್ 2 ದಿಸಾಂ ಉಪ್ರಾಂತ್ ಫೂ ಜಾತಾನಾಂಚ್ ಕಳ್ಳೊ ಖಂಯ್ಸರ್ ತೊಪ್ಲಾ ಮ್ಹಣ್. ಉಪ್ರಾಂತ್ ಕಂರ್ಡಾಂಚ್ಯಾ ಕಾಂಟ್ಯಾನ್ಂಚ್ ತೊ ಕಾಂಟೊ ಕಾಡ್ಲೊ. ಕಾಂಟೊ ಕಾಂಟ್ಯಾನ್ ಕಾಡಿಜಾಯ್ ಮ್ಹಳ್ಳ್ಯಾ ಸಾಂಗ್ಣೆಕ್‌ ಹಿ ಏಕ್ ಜಿವಿ ಸಾಕ್ಸ್ ಜಾಂವ್ಕ್ ಪಾವ್ಲಿ.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಣ್ಯೆಂತ್, ಕುರ್ಪುಣ್ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ :

 

ಲ್ಹಾನ್ಪಣಿಂ ಏಕ್ ದೀಸ್ ಹರ್ಶೆಂಚ್ಯಾ ಬರಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟುನ್ ಕುರ್ಪುಣ್ಯಾಂತ್ ಕಾಂದ್ಯಾರ್ ದವರ್ನ್ ಪಾಂಪಾಳೆಂ ಉತ್ರೊನ್ ಆಯ್ಲೊಂ. ಪೂಣ್ ಪಾಂಪಾಳೆಂ ಕುಂಬು ಜಾಲ್ಲ್ಯಾನ್, ಮಧ್ಗಾತ್ ಕುಡ್ಕೆ ಜಾವ್ನ್ 10 ಫುಟ್ ಗೂಂಡ್ ಕಣಿಕ್ ಪಡ್ಲೊಂ. ಪಯ್ಲೆಂ ಹಾಂವ್ ಪಡ್ಲೊಂ, ತಾಚ್ಯಾ ವಯ್ರ್ ಪಾಂಪಾಳೆಂ, ಉಪ್ರಾಂತ್ ಆಯಿಲ್ಲೊ ಕುರ್ಪಣೊ ಮ್ಹಜ್ಯಾ ಮಾತ್ಯಾ ಪಂದಾ ಶೆವ್ಟಾಲೊ. ಕಂರ್ಡಾಂ ಏಕ್‌ಯ್ ವಿಂಚ್ಚ್ಯಾ ಬರಿಂನಾತ್ಲಿಂ. ಮ್ಹಾಕಾ ಥಂಯ್ ಹಾಂಗಾ ಲ್ಹಾನ್ ಲ್ಹಾನ್ ಘಾಯ್ ಜಾಲ್ಯಾರೀ, ಕುರ್ಪಣ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಮ್ಹಜೊ ಮಂಡೊ ಫಾತ್ರಾಂ ಇಡ್ಯಾಂತ್ ಸುರಕ್ಷಿತ್ ಉರ್ಲೊ. ಪಯ್ಣಾಕ್ 'ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಮಾತ್ಯಾಕ್ ಕಡ್ಡಾಯ್ ದವರಿಜೆ, ತಿ ಶಿಕ್ಶಾ ನ್ಹಯ್, ಆಮ್ಚಿ ಬಚಾವಿ' ಮ್ಹಳ್ಳೆಂ ಲಿಸಾಂವ್ ಹ್ಯಾ ವರ್ವಿಂ ಸಮ್ಜೊಂಕ್  ಮ್ಹಾಕಾ ಸಾದ್ಯ್ ಜಲೆಂ. ಅವ್ಘಡಾಂತ್ ಹೆಲ್ಮೆಟ್ ಆಮ್ಕಾಂ ರಕ್ಶಣ್ ದಿತಾ ಮ್ಹಣ್ಚ್ಯಾಕ್ ಹಿ ಏಕ್ ಜಿವಿ ಸಾಕ್ಸ್ ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್.

 

 

 

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಆನಿ ಆಮ್ಚೊ ಗುಡೊ :

 

ಆದಿಂ ಗಿಮೆ ದಿಸಾಂನಿ ಸಚ್ಚೇರಿ ಗುಡ್ಡೆಚಿಂ ಕುಂಡ್ಬಿ ಕ್ರಿಸ್ತಾಂವ್. ಆಮ್ಚ್ಯಾ ಗುಡ್ಯಾಕ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಟುಂಕ್, ಚಿಕೆ ಫುಲಾಂ ಆನಿ ವಿವಿಧ್ ರಾನ್ವಟ್ ಫಳಾಂ ವಿಂಚುಂಕ್ ತಶೆಂಚ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಲಾಂಕುಡ್ ವ್ಹರುಂಕ್ ಸಾಂಗಾತಾ ಯೆತಾಲಿಂ. ಸಕಾಳಿಂ ಪಯ್ಲೆಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಖುಂಟುನ್ ಗೊಣಿಯೆಂತ್ ಭರ್ತಾಲಿಂ, ಉಪ್ರಾಂತ್ ಸಾವ್ಳೆಕ್ ಇತರ್ ವೊರ್ವಿಂ ಎಕ್ಟಾಂಯ್ ಕರ್ತಾಲಿಂ. ತಶೆಂಚ್ ಸಾಂಜೆರ್ ಕಂರ್ಡಾಚಿ ಮೊಟಿಂ ಝಡಾಂ ಬೆಂಡುನ್ ಲಾಂಕುಡ್ ಬೊರೆ ಬಾಂದ್ತಾಲಿಂ. ಕೆನೆ ಖುಂಟ್ತಾಲಿಂ,  ಕಾಂದೆ ಎಕ್ಟಾಂಯ್ ಕರ್ತಾಲಿಂ. ನಾರ್‌ ಬೂರ್ ಕಣ್ಗಿ, ಕೀರ್ಲ್ ಅಶೆಂ ವಿವಿಧ್ ನಮೂನೆಚೆಂ ಖಾಣಾ ಸಾಹೆತ್ ಆನಿ ಲಾಂಕುಡ್ ವರ್ನ್ ವೆತಾಲಿಂ. ತಾಂಚ್ಯಾ ಸಾಂಗಾತಾ ಹಾಂವ್‌ಯೀ ವೆತಲೊಂ. ತಶೆಂ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾನ್ ಹ್ಯಾ ಸಂಗ್ತಿನಿ ಸಕ್ರೀಯ್ ಮೆತೆರ್‍ಪಣ್ ಲ್ಹಾನ್ಪಣಿಂಚ್ ಮ್ಹಾಕಾ ಲಾಭ್ಲೆಂ.

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಂಚಾ ಲಾಗ್ಗಿಂ ಕಾತ್ರುಂಕ್ ಕೊಣೀ ವಚಾನಾತ್ಲ್ಯಾನ್ ತಾಚೊ ಬೊಡಿಯೊ ದಾಟೆಮೊಟೆ ವಾಡ್ತಾಲೆ. ತೆ ಸೊವುರ್ನ್ ತಿಂ ಜಳೊವ್ ಎಕ್ಟಾಂಯ್ ಕರ್ತಾಲಿಂ. ಉಪ್ರಾಂತ್ಲ್ಯಾ ದಿಸಾಂನಿ ಪಾಕ್ಳೆಲ್ಲೆ ತರ್ನೆ ಬೊಡಿಯೊ ಸಾಲ್ ನಿಸ್ರಾವ್ನ್ ಭುರ್ಗಿಂ ಆಮಿ ಖಾತೆಲ್ಯಾಂವ್. ಭಾರೀ ರೂಚ್, 5 ವರ್ಸಾಂಕ್ ಏಕ್ ಪಾವ್ಟಿಂ ತರೀ ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಿಲ್ಕುಂಟ್ ಕಾತ್ರುಂಕ್ ಜಾಯ್. ತವಳ್ ಬರೆಂ ಪಾಕ್ಳೆತಾ ಆನಿ ಬರೆಂ ಫಳ್ ದಿತಾ. ಆದಿಂ ಹಳ್ಳೆಂತ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಂ ಗರ್ಜ್ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿ. (ಸಾಗೊಳೆಗಾರಾಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಕಾಂಟಿ ಭಾತಾ ರಾಂದ್ಣಿಕ್ ಆನಿ ಸೊರ್ಮುಣ್ ದವ್ರುಂಕ್ ಉಪೇಗ್ ಕರ್ತಾಲಿಂ) ಎಕಾ ವರ್ಸಾ ಆಮಿ 8 ಕಳ್ಶಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಸೊಲಾಂ ಕೆಲ್ಲಿಂ. 4 ಕಳ್ಶಿಂ ಸೊಲಾಂ ವಿಕುನ್ 4 ಕಳ್ಶಿ ತಾಂದುಳ್ ಹಾಡ್‌ಲ್ಲೊ ಉಡಾಸ್ ಆಜೂನ್‌ಯೀ ಝಳ್ಕಾತಾ. ಆಮ್ಚ್ಯಾ ಭೊಂವಾರಿಂ ಕಡೆಂಜರ್ ಜಿಡ್ಡ್, ಕೆಂಪುಗುಡ್ಡೆ, ಪಿಲಿಯೂರು ಪದವು, ಬೇಂಗದ ಬಲ್ಲೆ, ಬೂತರಾಜ್ ಗುಡ್ಡೆ, ಬೊಂಟ್ರ ಪದವು, ನೆಲ್ಲಿ ಗುಡ್ಡೆ, ಪಂಜಿಗುರಿ ಅಸಲೆ ನಾಂವಾಡ್ದಿಕ್ ಗುಡೆ ಆಸ್‌ಲ್ಲೆ. ಆಯ್ಚ್ಯಾ ದಿಸಾಂನಿ ಥಂಯ್ಸರ್ ಘರಾಂ ವಸ್ತಿ ಜಾಲ್ಯಾಂತ್. ಸಬಾರ್ ಕಡೆನ್ ರಾನ್ ಬೊಲೆಂಚ್ ಜಾಲಾಂ ವೆಚಿಂ ವಾಟ್ ಬೊಲ್ಯಾಂ ವರ್ವಿಂ ಪುರ್ವೊಲ್ಯಾ.

 

 

ಪ್ರಸ್ತುತ್ ಪರಿಗತ್ :

 

ಆದ್ಲ್ಯಾ ಬರಿಂ ಸ್ಥಿತಿಗತ್ ಆತಾಂ ನಾಂ. ಹೊ ಏಕ್ ಫಕತ್ತ್ ಉಡಾಸ್ ಮ್ಹಣ್ಯೆತ್. ಪೂಣ್ ಹಾವೆಂ ಪಯ್ಣ್ ಕೆಲ್ಲ್ಯಾ ಸಬಾರ್ ಜಾಗ್ಯಾಂನಿ ಮ್ಹಣ್ಜೆ: ಮಡಿಕೇರಿ, ಮೈಸೂರ್, ತಿರುಮಲೆ, ತಂಜಾವೂರು, ಊಟಿ, ಗೋವಾ, ಡೆಲ್ಲಿ ಥೊಡ್ಯಾ ಸುವಾತೆಂನಿ, ತಶೆಂಚ್ ಆಮ್ಚ್ಯಾ ಆನಿ ಲಾಗ್ಶಿಲ್ಯಾ ಜಿಲ್ಲ್ಯಾಂನಿ ಕಂರ್ಡಾಂ ಹಾಂವೆಂ ಪಳೆಯ್ಲ್ಯಾಂತ್. ತಶೆಂ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾನ್ ಕಂರ್ಡಾಂಕ್ ಚಡ್ ಲೋಕ್ ವಳ್ಕಾಲಾ ಆನಿ ತಾಚೊ ಉಪೇಗ್ ಕರ್ತಾತ್ ಮ್ಹಣ್ ಭೊಗ್ತಾ. ಪಡ್ಲಾ ಫಾಟಾರ್ ಅಂಬಡ್ಯಾ ತಿತ್ಲಿಂ ವ್ಹಡ್, ಲಿಂಬ್ಯಾ ಬರಿಂ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿಂ ಕಂರ್ಡಾಂ ಆಸಾತ್ ಮ್ಹಣ್ ಆಯ್ಕಾಲಾಂ. ದಕ್ಶಿಣ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ತಸಲ್ಯಾ ಗುಡ್ಯಾ ಪ್ರದೇಶಾನ್ ವಿಭಿನ್ನ್ ರಿತಿಂಚಿ ವ್ಹಡ್ ವ್ಹಡ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಆಸಾತ್ ಖಂಯ್. ಆಮ್ಚ್ಯಾ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಾಂತ್ ಚಡ್ ಕಂರ್ಡಾಂ ಉತ್ಪತ್ತ್ ಜಾತಾತ್ ತರೀ ಝಡಾಂ ಕಾತ್ರಿನಾಸ್ತಾನಾ ತಿಂ ಅಳ್ವೊಂಚಾ ಸ್ಥಿತೆರ್ ಪಾವ್ಲ್ಯಾಂತ್. ಗುಡೆ ಸುವಾತ್ ಉಣಿ ಜಾಲ್ಯಾ ಆಸ್ಲ್ಯಾರೀ ಬೊಲಿಂ ಜಾವ್ನ್ ವಾಡ್ಲ್ಯಾಂತ್. ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಂ ಲಿಪ್ಲ್ಯಾಂತ್.

 

ಸಂಪವ್ಣಿ :

 

ಕಂರ್ಡಾಂ ಝಡಾಂ ಹೈ ಬ್ರಡಾಯ್ಜ್ ಕರುನ್ ತಾಚಿ ಸಂತತ್ ವಾಡಯ್ಲ್ಯಾರ್ ಮುಕ್ಲ್ಯಾ ಪಿಳ್ಗೆಕ್ ಹಾಚಿ ರೂಚ್ ಮೆಳೊಂಕ್ ಸಾಧ್ಯ್ ಆಸಾ. ಹ್ಯಾ ವಿಶಿಂ ಕೃಷಿ ಸಂಶೋಧನ್ ಕೇಂದ್ರಾನ್ ಶಿಫಾರಸ್ ಕರ್ನ್ ಕೃಷಿ ಇಲಾಖ್ಯಾಂನಿ ನವಿ ತಳಿ ವಿಂಚವ್ಣ್ ಕರುಂಕ್ ಜಾಯ್ ಮ್ಹಳ್ಳಿ ಮ್ಹಜಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ್ ಹಾಂಗಾಸರ್ ವ್ಯಕ್ತ್ ಕರ್ತಾಂ. ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್, ಕಂರ್ಡಾಂಚೊ ವಾಪಾರ್ ಭಲಾಯ್ಕೆಕ್ ಭಾದಕ್ ನಾ. ತೆಂ ನೈಸರ್ಗಿಕ್ ಸಕ್ತೆನ್ ಭರ್ಲಾಂ. ಕಂರ್ಡಾಂಚೊ ಉಡಾಸ್ ಕಾಡ್ಯಾಂ. ವಿಸ್ರಲ್ಯಾಂವ್ ತರ್, ತಾಚೊ ಪರತ್ ಸೊದುನ್ ಉಪೇಗ್ ಕರ್ಯಾಂ.

 

ಧಿನ್ವಾಸ್ :

 

ಹಾಂಗಾಸರ್ ಫಾಯ್ಸ್ ಜಾವ್ಚ್ಯಾ ಮ್ಹಜ್ಯಾ ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂಬಂಧಿ ಆನಿ ರಾನ್ವಟಿ ಖಾಣಾಂಚಾ ತಸ್ವೀರ್ ಲೇಖನಾಂಕ್ ಎದೊಳ್ ಪರ್ಯಾಂತ್ ಹಾಂಗಾಸರ್, ಪೇಸ್‌ಬುಕಾರ್ ಸಂದೇಶ್ ಧಾಡುನ್ ತಶೆಂ ಕಾಗ್ದಾಂ, ಕಾರ್ಡಾಂ ಬರವ್ನ್, ಫೊನಾಂ ಕರುನ್, ಇ-ಮೇಲಾಂ ಬರವ್ನ್ ತಶೆಂಚ್ ವೈಯಕ್ತಿಕ್ ಜಾವ್ನ್ ಹಜಾರಾಂ ವಯ್ರ್ ಮಾನೆಸ್ತ್, ಮಾನೆಸ್ತಿಣಿಂನಿ, ಸಾಹಿತಿಂನಿ, ವಾಚ್ಪ್ಯಾಂನಿ, ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ಆನಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾವ್ ದಿಲಾ. ಆಪ್ಲೀಯ್ ಮಾಹೆತ್ ಹ್ಯಾ ಲೇಖಕಾ ಥಂಯ್ ವಾಂಟುನ್ ಘೆತ್ಲ್ಯಾ. ತುಮ್ಕಾಂ ಸರ್ವಾಂಕ್ ಮ್ಹಜೆಂ ಧಿನ್ವಾಸ್ ಪಾಟಯ್ತಾಂ. ಮ್ಹಾಕಾ ಚಡ್ ಆನಿ ಚಡ್ ಪ್ರಥ್ವೆರ್ ಸಂಶೋಧನ್ ಕರುಂಕ್ ಪ್ರೋತ್ಸಾವ್ ತುಮಿ ದಿಲಾ. ತುಮ್ಕಾಂ ಆನಿ ಹೊ ಆವ್ಕಾಸ್ ಕರ್ನ್ ದಿಲ್ಲ್ಯಾ ಕಿಟಾಳ್ ಜಾಳಿಚ್ಯಾ ಯೆಜ್ಮಾನ್ಯಾಕೀ ದೇವ್ ಬರೆಂ ಕರುಂದಿ ಮ್ಹಣ್ತಾಂ. 

 

ತಸ್ವಿರೆ - ಲೇಖನ್ : ವಲ್ಲಿ ಬೋಳಾ, ನಿತ್ಯಾದರ್ ನಗರ್

 

ಕಿಟಾಳ್ ಜಾಳಿಜಾಗ್ಯಾರ್ ವಲ್ಲಿ ಬೋಳಾ - ತಸ್ವಿರೆ ಲೇಖನಾಂ : 

 

♦     ರಾನಾಚೆಂ ಬೆಳೆಂ, ಬಯ್ಲಾಚೆಂ ಕಣಸ್ - ಪೊಣೊಸ್ 

♦     ಪರ್ಮಳ್‍  ನಾತ್ಲಿಂ ಫಳಾಂ - ಕಂರ್ಬಳಾಂ

♦     ರಾನಾ ಉತ್ಪತ್ತ್ - ರಿಂಗೊ

♦     ರುಂಬ್ಡಿ ಮಹಾತ್ಮೆ 

♦     ಲಿಂಗ್ಡಿ ಪುರಾಣ್

♦     ಬೆಂದರ್

 

COMMENTS

Philip Mudartha , Mumbai Nov 01, 2015

ಕಾಟ್ ಫಳಾಂ 'ಕಂರ್ಡಾಂ' ವಿಶ್ಯಾಂತ್ ಆಪುರ್ಬಾಯೆನ್ ವಿವರ್ ಆನಿ ತಸ್ವೀರ‍್ಯೊ ಆಮ್ಕಾಂ ದೀಂವ್ಕ್ ಭಾರಿಚ್ ಮ್ಹಿನತ್ ತಾಣೆಂ ಕಡ್ಲ್ಯಾ. ಮಬ್ರೂಕ್! ಲೇಕಕಾನ್ ಸಾಂಗ್ಚ್ಯಾ ಚಡುಣೆಂ 30 ರಾನ್ ಫಳಾಂ ಪಯ್ಕಿ ಹಿಂ ಆಟ್ (ಕೊಲೆಂಡಾಂ, ನೋಕಟ್ಟೆ, ಶಿಂರ್ಟಾಂ, ರಾಳಾ, ಗುಗ್ಗುಳಾ, ಮಾದ್ರೆಂ ಫಳಾಂ, ಸುಂರ್ಗಿಂ ಫಳಾಂ, ನಾನಿಲ್ ಫಳಾಂ) ಮ್ಹಾಕಾ ಕಶಿಂ ದಿಸ್ತಾತ್ ಮ್ಹಣ್ ಸಮ್ಜೊಂಕ್ ನಾ. ದೆಕುನ್, ತಾಚಿಂ ಪಾಟ್ಲಿಂ ಸ ಲೆಕನಾಂ ಪರತ್ ವಾಚ್ಲಿಂ. ತಿಚ್ ಶಯ್ಲಿ ಆನಿಂ ಸಾಧಿ ಭಾಸ್. ಮುಕಾರ್, ವಯ್ಲ್ಯಾ ಆಟ್ ರಾನ್ ಫಳಾಂಚೊ ವಿವರ್ ಆನಿ ತಸ್ವೀರ‍್ಯೊ ತೊ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಂಕ್ ಕಿಟಾಳಾರ್ ದಿತೊಲೊ ಮ್ಹಣ್ ಭರ್ವಸ್ತಾಂ. ಆಯ್ಲೆವಾರ್ ಹಾಂವ್ ಮಾಯ್ಗಾಂವಾಂತ್ ಪಂದ್ರಾ ದಿಸಾಂಚಿ ಭಂವ್ಡಿ ಕರ್ನ್ ಬೊಂಬೊಯ್ ಶೆರಾಕ್ ಪಾಟಿಂ, ಮ್ಹಜ್ಯಾ ವಸ್ತೆ-ಘರಾ ಆಯ್ಲೊಂ. ರಾನ್ ಫಳಾಂಚೆಂ ಕಸಲೆಂಯ್ ಲೊಣ್ಚೆಂ ಮೆಳೊಂಕ್ ನಾ.  ಸಾತಾಟ್ ಪೆಂತಾಂಚಿಂ ವಾಟ್ ಜರಯ್ಲಿ. ಕಂರ್ಬಳಾಂ ಆನಿ ಬಿಂಬ್ಳಾಂ ಹಿಂ ದಸೆಂಬರ್ ಮಹಿನ್ಯಾ ಸುರ್ವೆರ್ ಥಾವ್ನ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಕ್ ಯೆತಾತ್ ಮ್ಹಣಾಲೊ, ಕಾರ್ಕೊಳ್ಚೊ ಕೊಂಕ್ಣೊ. ಆಯ್ಲೆವಾರ್, ಇಂಗ್ಲೆಜಾಂತ್ ಏಕ್ ಬೂಕ್ ವಾಚ್ಲೊ :  Asking The Earth.

I quote an extract:

An example of the difference between the knowledge of the West and that of the Adivasis illustrates the point: Westernised botanists can describe the leaves, flowers, fruits and other parts of plants, and are able to tell you the family, genus and species to which they belong. But put them in a forest and they very probably will not be able to identify most of the plants, unless they examine the flowers and other parts. But an Adivasi child can identify most of them, seen from afar, even when they are bare of leaves and flowers. The Adivasi "reads" trees as a good reader reads words: in their entirety, at a glance. The botanist, on the other hand, reads trees as a neo-literate reads words, letter by letter. The botanist deciphers trees but cannot read them fluently. The Adivasi can also list the uses of each plant, but the botanist will refer you to an economic botanist or chemist for that. A botanist or a forester confined to a jungle would not survive for more than a few days. Our education system validates only the botanist's approach, ignoring or suppressing that of the Adivasi. WE NEED TO GET BACK TO OUR ADIVAS ROOTS.

Geoffrey , Hat hill Nov 01, 2015
Could the term 'Kardaan' has been derived from black currants, there's starking resemblance.

Melwin , Kolalgiri Nov 01, 2015

ತುಮ್ಚೆಂ ಬರಪ್ ವಾಚುನ್ ಇಸ್ಕೊಲಾಕ್ ವೆಚ್ಯಾ ದಿಸಾನಿಂ ಕಂರ್ಡಾ ಖಾವ್ನ್ ಘರಾ ಪಾವೊಂಕ್ ವೇಳ್ ಜಾಲ್ಲೆ ವೆಳಾರ್ ಮಾಂಯ್ ಥಾವ್ನ್ ಆಡರಿಚೊ ಮಾರ್ ಕೆಲ್ಲೊ ಉಡಾಸ್ ಆಯ್ಲೊ ವಲ್ಲಿ ಸರ್. ಬೋವ್ ಅಪುರ್ಬಾಯೆಚೆಂ ಆನಿ ಸುಂದರ್ ಬರಪ್ ಸರ್. ಪಾಟ್ಲ್ಯಾ ಥೊಡ್ಯಾ ಮಹಿನ್ಯಾಂ ಪಯ್ಲೆಂ ರಾಕ್ಣೊ ಪತ್ರಾರ್ ಫಾಯ್ಸ್ ಜಾಲ್ಲೆಂ ತುಮ್ಚೆಂ ಬರಪ್ ಮಾಹೆತ್ ಭರಿತ್ ಜಾವ್ನಾಸ್ಲೆಂ. ತುಮ್ಚೆಂ ಥಾವ್ನ್ ಅಸ್ಲಿಂ ಬರ್ಪಾಂ ಕಿಟಾಳ್ ಜಾಳಿರ್ ಸದಾಂಚ್ ವ್ಹಾಳೊಂದಿ ಮ್ಹಣ್ ಆಶೆತಾಂ.

Kishoo , Barkur Nov 01, 2015

I'm very much fond of these "Karndaa" from the childhood and still go looking for them whenever I get a chance. In my opinion they are better than Grapes when fully ripe. Thanks for the wonderful article.